Konferencja „Walther Nernst z Wąbrzeźna po Nobla” – nasz noblista ponownie inspiruje
18 listopada 2025 r. w Miejskiej i Powiatowej Bibliotece Publicznej w Wąbrzeźnie odbyła się wyjątkowa konferencja poświęcona jednemu z najwybitniejszych uczonych XX wieku – Waltherowi Nernstowi, laureatowi Nagrody Nobla z chemii, który urodził się właśnie w naszym mieście. Wydarzenie zostało przygotowane we współpracy z Urzędem Miasta Wąbrzeźno, pod patronatem Marszałka Województwa Kujawsko-Pomorskiego Piotra Całbeckiego. Partnerem Konferencji było Województwo Kujawsko-Pomorskie.
Wiedza, historia i naukowa pasja – otwarcie spotkania
Konferencję otworzyła Dyrektor Biblioteki, Małgorzata Grzybek, podkreślając wagę popularyzowania lokalnego dziedzictwa naukowego. Słowo wstępne wygłosili także Wiceburmistrz Wąbrzeźna Wojciech Trzciński oraz Wicestarosta Powiatu Wąbrzeskiego Gizela Pijar.
Przypomniano, że rok 2025 został ogłoszony Rokiem Ludzi Nauki z Kujaw i Pomorza oraz Rokiem Dzieci i Młodzieży Województwa Kujawsko-Pomorskiego, co dodatkowo nadało wydarzeniu wyjątkowy charakter.
Wykład dr. Mateusza Maleszki – życie i dorobek noblisty
Wykład inauguracyjny wygłosił dr Mateusz Maleszka z Kujawsko-Pomorskiego Centrum Dziedzictwa. Przedstawił szerokie tło biograficzne i naukowe Walthera Nernsta – od jego młodości w Wąbrzeźnie, przez odkrycie zjawiska Nernsta–Ettinghausena, opracowanie III zasady termodynamiki, po zdobycie Nagrody Nobla w 1920 roku.
Prelegent omówił również mniej znane aspekty jego życia, w tym etyczne dylematy związane z pracami nad gazami bojowymi oraz wyraźnie antynazistowską postawę w późniejszych latach.
Nagroda im. Walthera Nernsta – lokalna tradycja
Kornelia Madejska z Urzędu Miasta opowiedziała o historii wręczania lokalnej Nagrody im. Walthera Nernsta. Od 1999 roku uhonorowano już 120 uczniów szkół podstawowych, wspierając ich ambicje i rozwój naukowy. Ta tradycja, jak podkreślono, buduje most między wybitnym noblistą a młodym pokoleniem wąbrzeźnian.
Spotkanie z dr. Rajinderem Singhem – nauka z pasją
Kulminacyjnym punktem konferencji było spotkanie z dr. Rajinderem Singhem – badaczem historii fizyki i autorem polskiego wydania książki „Nagroda Nobla z chemii i fizyki oraz polski wkład. Studium przypadku Walthera Nernsta”. Dyskusja, prowadzona przez Wiceburmistrza Wojciecha Trzcińskiego, dotyczyła m.in. roli Nernsta jako współtwórcy fizykochemii, jego relacji z Einsteinem oraz moralnej odpowiedzialności naukowców w czasach wojen i przełomów. rozmowę tłumaczył Michał Stenzel.
Wysoka frekwencja i entuzjastyczny odbiór
W konferencji uczestniczyło 95 osób, w tym przedstawiciele władz, nauczyciele, młodzież i mieszkańcy. Sala wypełniła się w całości, a wydarzenie spotkało się z bardzo ciepłym odbiorem. W mediach społecznościowych pojawiły się komentarze podkreślające wartość spotkania, jego edukacyjny charakter oraz dumę z lokalnych tradycji naukowych.
Uroczystość zakończył bankiet przygotowany przez uczniów Zespołu Szkół w Wąbrzeźnie.
